 |  |  |
Echte Heemst
Botanische naam: Althea Officinalis L.
Familie naam: Kaasjeskruidfamilie, Malvaceae
Naamgeving:
De naam `Althaea` is afgeleid van het Griekse woord `altho`, wat `genezen` betekent. De soortnaam `officinalis` is omdat de Heemst een erkend geneeskruid is.
Algemene beschrijving:
Een vaste plant uit de Kaasjeskruidfamilie. Wordt tussen de 100 en 150 cm hoog. Uit de bleekgele, stevige wortel, groeit een vlezige stengel die vaak wat houtig aan de basis is en weinig vertakt. De bladeren zijn kort van steel en breed ovaal met 3 tot 5 lobben en een getande rand, stengel en bladeren zijn bedekt met fluweelzacht dons. De bloemen hebben een tere, bleekroze kleur, en bevinden zich in de oksels van de bladeren, ze lijken op de bloemen van het Kaasjeskruid, maar zijn wat kleiner, de talrijke meeldraden hebben gele of paarsachtige helmknoppen. Bloeitijd van juli tot september. De vruchten zijn ronde, platte splitvruchten en worden kaasjes genoemd.
Geschiedenis:
· Heemst werd genoemd en geroemd door Horatius, Martialis en Dioscorides als een verzachtend middel. Plinius beval de plant aan tegen `darmluiheid`. Heemst werd door de Romeinen ook als groente gegeten, maar het werd door hen ook geplant op het graf van vrienden.
· Arabische artsen legden kompressen met Heemst op ontstoken wonden in de huid.
· In de vroege Middeleeuwen wordt Heemst genoemd in de verordeningen van Karel de Grote voor de kloostertuinen, gedurende de hele Middeleeuwen wordt Heemst dan ook gekweekt in deze tuinen, van hieruit heeft de plant ook kunnen verwilderen.
· Vroeger was de Heemstwortel de grondstof voor Marshmallows die in Engeland en de VS veel worden gegeten door kinderen, inmiddels worden deze lekkernijen echter helaas kunstmatig gemaakt.
· Heemst wordt al heel lang in beschermende rituelen gebruikt, en het is ook een goede stimulator van psychische krachten. Verbranden als wierook voor dit doel, of draag het in een sachet. Heemst is bekend als een `Goede Geestenaantrekker`, hij trekt goede geesten aan gedurende rituelen als hij op een altaar staat. Dit is een populair voodoogebruik.
Inhoudstoffen:
Ø Bloemen
o Slijmstoffen (5-8%)
o Asparagine
o Sporen etherische olie
Ø Blad
o Slijmstoffen (10%), hoogste concentratie in de winter
o Sporen etherische olie
o Zetmeel
Ø Wortel
o Slijmstoffen (25%-35%), bestaande uit suikers; het slijmstofgehalte is het hoogst in de herfst
o Pectine (11%)
o Asparagine (2%)
o Betaïne (4%)
o Lecithine
o Fytosterolen
o Enzymen
o Suikers (5-10%)
o Looistoffen (2%)
o Fosfaatrijke mineralen (7%)
o Water (10-12%)
o Vluchtige reukstof
Ø Mineralen (7%): Ca, Mg, Zn, Mn, Se, Na, Cr, Co, Fe, Si, Sn
Ø Beta-caroteen, vit: B1, B2, B3
Ø Proteïnen en enzymen
Signatuur:
De gehele plant is zeer zacht behaard, wat duidt op een grote werking op huid en slijmvliezen. De bloemen zijn roze, wat is samengesteld uit wit, wat staat voor harmonie en vrouwenkwalen, en rood, het bloed. Astrologisch valt de plant onder Venus en de Maan.
Eigenschappen inwendig:
o Mucilaginosum, Demulcens/Emolliens (verzachtend) op de slijmvliezen van de luchtwegen: de slijmstoffen leggen een beschermende film op de ontstoken slijmvliezen waaronder het slijmvlies kan herstellen, waardoor ook de spanning in de bronchiën vermindert, waardoor het rauw gevoel afneemt en het slijmvlies minder gevoelig is voor fysische prikkels
o Antitussief (hoestbedarend)
o Demulcens/Emolliens (verzachtend) op de slijmvliezen van het spijsverteringsstelsel: de slijmstoffen verminderen irritatie, beschermen de slijmvliezen van maag en darmen, neutraliseren maagzuur en inactiveren galzouten.
Eigenschappen uitwendig:
o Demulcens/emolliens op geïrriterde slijmvliezen
o Mild anti-inflammatoir (ontstekingswerend): weerstandsverhogend; verhoogt de fagocytose van macrofagen, de vrijgave van zuurstofradicalen en leukotriënen door neutrofielen en de vrijgave van cytokines door monocyten.
o Demulcens/emolliens (verzachtend); anti-inflammatoir (ontstekingswerend) en uitrijpend op de huid
Indicaties inwendig:
ü (acute) bronchitis met rauw aanvoelende slijmvliezen
ü Hoest
o Droge hoest
o Kinkhoest
o Rokershoest
o Prikkelhoest
o Kriebelhoest
ü Laryngitis en heesheid
ü Kroep
ü Angina en faryngitis
ü Rauwe keel
ü Milde ontsteking van de maagdarmslijmvlies
o Gastro-enteritis (slijmvlies)
o Gastritis (wand)
o Slokdarmontsteking door opstijgende maagzuur ten gevolge van een maag breuk
o Pyrosis (brandend maagzuur)
Indicaties uitwendig:
ü Stomatitis (mondslijmvliesontsteking)
ü Gingivitis
ü Aften
ü Tandabcessen
ü Laryngitis en heesheid
ü Faryngitis en angina
ü Glossitis (tongontsteking): gorgelen, spolen
ü Proctitis (endeldarmontsteking); klysma
ü Verzachten en uitrijpen van:
o Abcessen, verzweringen, furonkels (steenpuisten)
Contra-indicaties:
v Vanwege het bloedsuikerspiegel verlagende effect is het wenselijk om bij diabetes of bij een neiging tot hypoglycemie voorzichtig te doseren en te controleren.
v Echte Heemst kan de gastro-intestinale opname vertragen van tegelijk ingenomen middelen. De Heemst kan daarom beter enige uren na het middel ingenomen worden.
v Het is mogelijk dat de Heemst een interactie geeft met bloedsuikerverlagende middelen en insuline.
Gebruikte delen:
Wortel, blad, bloemen
De bladeren moet men in de zomer plukken na de bloei. De wortel wordt opgegraven in de herfst, ontdaan van de hoofdwortel en bastvezels, eerst de kurklaag verwijderen, daarna onmiddellijk drogen bij 50 tot 60 graden. De bloemen droge n in de schaduw, verwerken in thee of olie.
Dosering:
Ø Wortel inwendig:
o De fijngehakte wortel macereren, (8 uur) 30 gr. op op 6 dl. koud water, afgieten, mag dan weer licht verwarmd worden, 3 a 4 maal daags een kopje. Bij prikkelhoest, droge hoest, ontstekingen van maag en darmen.
o Een handvol gesneden wortel op een liter water, voor mond- en keelspoelingen.
o Siroop van wortel, koud macereren (24 uur) 100 gr. op een liter water, zeven en mengen met 1500 gr. honing of suiker.
Ø Wortel uitwendig:
o Een warm aftreksel om te gorgelen, mondwater, oogwater. 5 gr. wortel op een kopje warm water.
o Een afkooksel, verachtend voor de huid, bij uitrijpende abcessen. 10 a 20 % opwarmen omslagen, 20 gr op 1 lt. water.
o Wondpap, werking als een trekpasta, bij steenpuisten, splinters. Wortelpoeder mengen tot een fijne pasta ontstaat. Een laagje zonnebloemolie op de huid aanbrengen, pasta op het verband aanbrengen. Trekzalf, 1 deel wortelpoeder op 5 delen huidcrème.
o Kauwen op gewassen, geschilde wortel kan verlichting geven bij keelpijn of bij het doorkomen van tanden.
Ø Blad:
o Maceraat (12 uur) van bladeren, 2 tl. op een kop koud water. 2 a 4 koppen per dag.
Goede combinaties:
Bij zweerachtige aandoeningen, in - of uitwendig gat het goed samen met Smeerwortel. Bij bronchitis samen gebruiken met Zoethoutwortel en Malrove. Het wordt vaak samen gebruikt met Slippery Elm voor het maken van zalven.
Typologie:
De mens die liefde en zachtmoedige aandacht tekort komt, een zeer goed kruid voor kinderen en oudere mensen.
“Opkomen voor jezelf”, het zijn open mensen die niet voor zichzelf kunnen opkomen. Ze onthouden heel lang negatieve opmerkingen.
Essentie:
Echte heemst werkt goed daar waar irritatie is ontstaan. Het is mild en verzachtend. Het legt een beschermend laagje, waaronder en waardoor het lichaam zich kan herstellen door middel van zijn eigen zelfgenezend vermogen. Echte heemst haalt het gevoel van overprikkeling weg.
Beeld:
Er ontstaat irritatie: hoe zit het ook al weer precies?
Een soort jeuk, branderigheid. Teveel warmte en drukte, die niet goed doorstroomt.
Behoefte en noodzaak om op te ruimen en schoon te maken. Maar het lijkt teveel om in een keer aan te pakken. Eerst dient er verzachting en mildheid te worden gegeven. Niet te streng en rigoureus aan pakken, maar zachte, liefdevolle verzorging.
- Geslacht: Vrouwelijk
- Planeet: Venus
- Element: Water
- Goden/Godinnen:
- Krachten: Bescherming, Psychische Krachten
Bronnen :
Gonnie van Elteren ; www.herbasanitas.nl